پس از قریب به سه سال تلاش و پی گیری امروز
بحمداللّه انجمن دانشگاهیان تویسرکان به عنوان یک سازمان مردم نهاد یا NGO شکل قانونی به خود گرفته است که ان شاء الله امروز با عضو گیری و
انتخاب هیئت مدیره اختیارات هیئت موسس به هیئت مدیره منتقل می گردد.
سازمان های مردمی در کشورهای پیشرفته چندین دهه قدمت دارند در حالی که در
کشور ما کاملا نوپا بوده ولی به هرحال روند رو به گسترش داشته و در سال های اخیر
تعداد زیادی انجمن و سازمان های اجتماعی مردمی در زمینه های مختلف اجتماعی شروع به
فعالیت نموده اند. طبیعی است که مسائل و مشکلاتی نیز فرا روی این سازمان ها وجود
دارد. به هر حال با توجه به گسترش این سازمان ها توجه مجلس و دولت نیز به این
نهادها بیش از پیش گردیده به طوری که در گزارشی که اخیرا توسط مرکز پژوهش های مجلس
منتشر گردیده به پاره ای از مشکلات این
تشکل ها اشاره گردیده است. هم اکنون مجلس
و نهادهای مختلف دولتی در حال تلاش در جهت تقویت و توسعه و تدوین ساز و کارهای
قانونی برای NGO ها
می باشند. علت این امر هم البته واضح است. نقش بسیار مهم و مثبتی که این سازمان ها
می توانند در اجتماع بازی کنند. برای نمونه حیطه فعالیت های این انجمن ها شامل
مسائل زیست محیطی, حفظ آثار باستانی, همکاری با سازمان های دولتی در زمینه های
گوناگون, آگاه سازی در زمینه اعتیاد و درمان آن, کمک به بیماران خاص, حمایت از
کودکان و خانواده های بی سرپرست و ده ها نمونه دیگر می گردد. البته مهم ترین
کارکرد این نهادهای مردمی تقویت روح جمعی در جامعه است که خود اثرات بسیار مثبتی
در تمامی شئون زندگی ما دارد.
انجمن دانشگاهیان تویسرکان هم در قالب یک NGO تاسیس گردیده است. از
زمان آغاز به کار تدوین اساسنامه و سپس طی مراحل قانونی ثبت انجمن تا به امروز
قریب به دو سال و نیم می گذرد. گذشته از بحث فرآیندهای قانونی جهت ثبت انجمن که
خود زمان زیادی را می طلبید اصرار هیئت موسس بر تدوین اساسنامه ای جامع و تا حد
امکان بی نقص که در روند آینده انجمن به عنوان مشکل ساختاری محسوب نگردد دلیل اصلی
طولانی شدن این زمان بوده است.
قبل از این که بخواهیم به بحث در مورد اهداف و ایده هایی که از تشکیل چنین
انجمنی مد نظر بوده و هم چنین کارهایی که می شود از چنین تشکّلی انتظار داشت
بپردازیم, ابتدا بهتر است که یک مقایسه مختصر مابین این انجمن و سایر تشکل های
مشابهی که سابق بر این در شهرستان به وجود آمدند یا انجمن ها و تشکل هایی که در
سایر شهرها با آن آشنا هستید داشته باشیم. احتمالا تجربه مواردی را دارید که تشکل
یا جریانی با شور و هیجان خیلی زیاد شکل گرفته و یکی دو سال هم ادامه داشته و
کارهایی را هم به ثمر رسانده است اما پس از مدتی رو به زوال نهاده است. البته این
موضوعی بود که از چشم ما نیز پوشیده نبوده و هیئت موسس انجمن با علم به این موضوع
جهت تاسیس این نهاد گام برداشت. از دیدگاه
ما چهار عامل اصلی در عدم موفقیت این حرکت ها نقش داشته است:
1- نداشتن
یک ساختار و چهارچوب قوی: در انجمن ما سعی
بر این بوده است که با تدوین اساسنامه ای منسجم و کارآمد این مشکل حل گردد.
2- خارج
شدن از محدوده اعتدال و هدف اصلی و دچار شدن به افراط و تفریط: امیدواریم که روند
اعتدال و در واقع صراط مستقیمی که تا به حال از طرف هیئت موسس دنبال گردیده بود از
این پس نیز توسط هیئت مدیره و اعضاء دنبال شود.
3- توجه
به اهداف بلند پروازانه و غفلت از اهداف کوتاه مدت و گام های کوچک: در این زمینه
نیز پیش بینی جهت حرکت گام به گام صورت گرفته که امیدواریم با اجرای آنها انجمن به
اهداف خود نائل شود.
4- آشنا
نبودن و توجه نکردن به لزوم کار تشکیلاتی: این عامل شاید مهم ترین عامل شکست
بسیاری از حرکت های اجتماعی و سازمان ها و انجمن های مردمی ماست. در بسیاری از این
موارد شاهدیم که در ابتدا تعداد زیادی شاید چندصد یا حتی هزاران نفر در این انمن
ها عضو شده و مشارکت می کنند اما بعد از مدتی به دلیل نبود یک کار سازمانی قوی کل
حرکت و فرآیند مورد نظر به فراموشی سپرده شده و متوقف می گردد. از دیدگاه ما هدف
تعداد هر چه بیشتر اعضاء به هر قیمتی نبوده بلکه هدف یک حرکت پیوسته و دائم است
حتی اگر این حرکت با تعداد اعضای کم تر و محدود باشد. از دیگر ویژگی های یک کار
تشکیلاتی و منسجم توجه به مکتوب کردن تجربیات و افزودن روز به روز بر غنای مجموعه
است. وجود کادربندی مشخص و مشخص بودن حیطه عملکرد و وظایف اعضاء از دیگر مشخصه های
یک کار گروهی سازمان دهی شده می باشد.
به هر روی عوامل ذکر شده در فوق عوامل درونی مهمی در متوقف ماندن سازمان
های مردمی در جامعه ماست که فعلا به همین
مختصر در مورد آن اکتفا می گردد. البته نقش سایر عوامل بیرونی از جمله نبود تفکر
کار جمعی یا مشکلات و موانع و بوروکراسی های اداری را نیز نباید از نظر دور داشت.
اما در مورد اهداف و ایده های این انجمن که البته به طور کامل در اساسنامه
نیز قید گردیده است. از جمله این اهداف می توان به موارد زیر اشاره نمود:
-
فعالیت در بخش های مختلف فرهنگی اجتماعی
-
معرفی تاریخچه و پیشینه شهرستان
-
معرفی پتانسیل های شهرستان
-
ارائه طرح در بخش های مختلف علمی عمرانی ....
-
تعامل با ارگان های مختلف دولتی و خصوصی در جهت مسائل
شهرستان و رفع نیازهای آنها
- مشاوره
و همکاری با صاحبان صنایع کوچک و بزرگ در سطح شهرستان و معرفی نیروهای بومی در جهت
رفع نیازهای آنها
- کمک
به اجرای هر چه سریع تر و بهتر طرح شهر الکترونیک که به همت نماینده محترم شهرستان
و با برگزاری همایش مرتبط ایده هایی در جهت اجرای آن مطرح گردیده است. در این
زمینه انجمن قادر به همکاری در رفع نیازهای سخت افزاری و نرم افزاری و آموزش نیرو
می باشد.
هم چنین لازم به ذکر است که در طول دو سال گذشته علی رغم آن که انجمن هنوز
به ثبت رسمی نرسیده بود با این حال در اقدامی بی سابقه در سطح شهرستان و استان,
دوستان دانشگاهی اقدام به کمک و مشاوره جهت انتخاب رشته دانشگاهی در سطح دبیرستان
های دخترانه و پسرانه تویسرکان نمودند. برای نمونه در سال 86 بیش از سی نفر از
دانشجویان یا فارغ التحصیلان دانشگاه های مختلف در رشته های مختلف در دو روز متوالی
در دبیرستان های زینبیه و شهید بهشتی به کمک دانش آموزان آمدند.
به هر حال با توجه به در نظر گرفتن کمیسیون های مختلف عمرانی, علمی,
فرهنگی و.... در ساختار انجمن امیدواریم که رسیدن به اهداف فوق دور از انتظار
نبوده و گام به گام محقق گردد.
در پایان لازم است که به برخی از
نکات جزئی نیز اشاره مختصری گردد.
همان طور که می دانیم جامعه ما فرهنگ انجام کارهای جمعی و گروهی را آن
چنان که باید و شاید نیاموخته و نیاز به یادگیری و تمرین و آموزش در این زمینه
دارد. تجربه هیئت موسس در هنگام تدوین اساسنامه
یک تجربه موفق در این زمینه به شمار می رود. در تدوین اساسنامه روی تک تک بندها
بحث و بررسی دقیق صورت می گرفت و بعضا اختلاف نظرهای زیادی وجود داشت. یا در بحث
مدیریت و اجرا و اداره جلسات و .... سلایق مختلفی وجود داشت. ما این امر را یک عیب
ندانسته بلکه برعکس افتخار می کنیم که علی رغم وجود این اختلاف علائق و سلایق تجربه
یک کار موفق جمعی را داشته و در نهایت برآیندی مثبت داشته ایم.
نکته دیگر با مسئولان محترم شهرستان است. همان گونه که تا کنون با سعه صدر
و با اعتقاد به اینکه چنین حرکتی می تواند مثمر ثمر باشد ما را یاری داده اند امیدواریم
از این به بعد نیز باب همکاری با جوانان آینده ساز این مملکت را مفتوح نگه دارند.
قطعا هیچ شخص یا سازمانی نمی تواند ادعای بی نقص بودن داشته باشد و ما نیز از این
امر مستثنا نیستیم اما امیدواریم که همواره جهت و بعد مثبت قضایا نگریسته شده و
اگر جایی نیز به نظر ناپسند آمد با تذکر خیرخواهانه و نیک اندیشانه در جهت رفع آن
اقدام نماییم.
سخن پایانی با دوستان عزیز دانشجو و دانشگاهی ماست. قطعا آینده این جمع در
گرو حضور فعال و موثر شماست. و البته از ثمرات
و فواید آن نیز همگی ان شاء الله بهره مند خواهیم شد.